[Ghi lại 01] - MIT missing classes

Mục đích của khoá học là dạy những thứ bị “missing”, tức là thứ cần mà bị bỏ quên.

Tối qua ngồi lướt Youtube mình thấy một video với tiêu đề “Agentic Coding” từ một channel với cái tên thú vị “Missing Semester”.
Tò mò, mình vào xem profile của channel, hoá ra đây là youtube channel chính chủ của class cùng tên ở trường MIT, với nội dung dạy “The Missing Semester of Your CS Education”.

Mục đích của khoá học là dạy những thứ bị “missing”, tức là thực sự cần thiết cho sinh viên mà lâu nay bị bỏ quên. Nguyên văn trong phần giới thiệu “Why we are teaching this class” từ khoá học:

During a traditional Computer Science education, chances are you will take plenty of classes that teach you advanced topics within CS, everything from Operating Systems to Programming Languages to Machine Learning. But at many institutions there is one essential topic that is rarely covered and is instead left for students to pick up on their own: computing ecosystem literacy.

……

The standard CS curriculum is missing critical topics about the computing ecosystem that could make students’ lives significantly easier.

Từ mục tiêu đấy, gom lại thì mình thấy khoá học xoay quanh 3 nhóm nội dung:

• Công cụ giúp “sử dụng” máy tính hiệu quả: Command, remote machines, data wrangling (tức là cat, grep, head, … đấy).
  Lý do mình để “sử dụng” trong ngoặc kép, vì thực sự sử dụng được máy tính, đặc biệt là Unix OS là cần học, ví dụ: mở và trace 1 file log 1GB bằng text editor thì gần như không thể; mà cứ cho là cố mở, thì mở thế nào được khi file log đó ở trên server; cố nữa thì kéo về máy local, vẫn cần phải học ssh.
  Vẫn nhớ hồi mới ra trường rồi vào Viettel làm, mất kha khá thời gian để mình có thể sử dụng thành thạo những thứ như thế này. Giá mà được học từ trước.

• Công cụ lập trình hiệu quả: Version control, IDE, debug, testing, deploy, …
  Sau những năm đi làm, mình thấy đọc reference (doc/code) và debug là 2 kỹ năng quan trọng bậc nhất của software engineer, mà chúng ta lại không được dạy ở trường 2 món này.

• Cuối cùng, nhóm nội dung quan trọng nhất: “Beyond Code”, kỹ năng giao tiếp, trao đổi công việc; kỹ năng đặt câu hỏi, kỹ năng chia sẻ kiến thức, đóng góp cho open source.
  Riêng kỹ năng “đặt câu hỏi” không chỉ cần học hỏi thế nào, mà cần trước khi hỏi thì cần làm gì, sau khi hỏi thì follow up ra sao.

Chương trình học còn có sự cập nhật theo từng năm, ví dụ năm 2026 có bổ sung bài học “Agentic Coding” để cập nhật xu hướng. Mình đã xem hết video, người dạy chuẩn bị nội dung rất đầy đủ, từ giới thiệu công cụ, thực hành, đến những thứ nâng cao hơn như privacy (thứ là các treding tutorial ít khi nhắc đến") rồi advance agents.

Mình ghi lại điều này không chỉ vì nội dung giảng dạy mà từ ý nghĩa của khoá học này. Đó là dạy những thứ lẽ ra cần mà thiếu, những thứ giúp sinh viên dễ thở hơn khi ra trường. Còn cái gì thiếu cần dạy thì tuỳ bối cảnh, tuỳ trường. Có thể chương trình chính ở MIT thiên về nghiên cứu, thì “missing class” là công cụ và thực hành; còn các trường dạy thực chiến, thì thứ cần dạy có khi lại là kỹ năng đọc paper, kỹ năng research chuyên sâu.